Będzie jeszcze trudniej przeprowadzić ważne referendum

 

  • Podstawowym problemem dla organizatorów referendów lokalnych jest zmobilizowanie mieszkańców do udziału w głosowaniu.
  • Jednym ze sposobów walki o wysoką frekwencję w referendach lokalnych było organizowanie tych głosowań równocześnie z innymi wyborami.
  • Od 20 lipca 2018 r. takie łączenie nie jest już możliwe.

Inicjatorzy referendów lokalnych nie mają łatwo. Po pierwsze żeby w danej gminie czy mieście wniosek referendalny był rozpatrzony trzeba zebrać pod nim podpisy 10% mieszkańców. Szczególnie w większych miastach spełnienie tego wymogu jest bardzo trudne.

Po zebraniu podpisów nie jest łatwiej. Jeśli referendum się nawet odbędzie to o jego ważności decydują progi wyborcze. Przykładowo jeśli referendum merytoryczne (w innych sprawach niż odwołania) ma być ważne to musi w nim zagłosować przynajmniej 30% mieszkańców. Praktyka pokazuje, że tylko w wyjątkowych sytuacjach taki warunek zostaje spełniony.

Referenda z innymi wyborami

Dotychczas jednym ze sposobów na zwiększenie frekwencji w referendach lokalnych było przeprowadzenie takiego głosowania równolegle z innymi wyborami np. prezydenckimi, parlamentarnymi lub samorządowymi. Taki manewr zdecydowanie zwiększał prawdopodobieństwo, że referendum będzie ważne.

Łączyć już nie można

Łączyć referendów z innymi wyborami już nie można. Zakaz taki wprowadziła ustawa z dnia 15 czerwca 2018 r. o zmianie ustawy – Kodeks wyborczy oraz niektórych innych ustaw , która znowelizowała ustawę z dnia 15 września 2000 r. o referendum lokalnym. Zmiana w ustawie referendalnej polegała na dodaniu artykułu 8a, który stanowi:

„Art. 8a. 1. Referendum nie zarządza się na dzień, na który zarządzone zostały wybory do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, wybory Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, wybory do Parlamentu Europejskiego w Rzeczypospolitej Polskiej, wybory do organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego lub wybory wójtów (burmistrzów, prezydentów miast).

2. Przepis ust. 1 nie dotyczy zarządzenia referendum na dzień, na który zarządzone zostały wybory uzupełniające do Senatu, przedterminowe, uzupełniające lub ponowne wybory do organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego lub wybory do nowego organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego, a także przedterminowe lub ponowne wybory wójta (burmistrza, prezydenta miasta).”

Uzasadnienie milczy

Nie wiadomo jakie powody leżały u podstaw opisanych zmian. W uzasadnieniu do ustawy znalazła się jedynie krótka wzmianka, z której nic nie wynika:

„Proponuje się również przepis zakładający nieprzeprowadzania w czasie, w którym przeprowadzane są wybory „o charakterze ogólnokrajowym” wyborów do organów jednostek pomocniczych gmin i wyborów do organów jednostek niższego rzędu, a także referendów lokalnych. Wyjątkiem od powyższej zasady będą wybory do rad dzielnic m.st. Warszawy. Ponadto dopuszczalne będzie przeprowadzenie tych wyborów łącznie z wyborami uzupełniającymi do Senatu, wyborami do organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego: przedterminowymi, uzupełniającymi, ponownymi i do nowej rady lub wyborami przedterminowymi wójta.”

Głosowanie

Zmiany w ustawie o referendum lokalnym poparło Prawo i Sprawiedliwość. Przeciwko głosowali posłowie Platformy Obywatelskiej, Kukiz15, Nowoczesnej i Polskiego Stronnictwa Ludowego.

You May Also Like

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *